Landerren Txokoa

THE REDSKINS
Musika munduan bere aztarna utzi duen talde mitiko hau 1981ean Ingalaterran Chris Dean-en gidaritzapean hasi zen punkaren ukitua zuen soul bizia jorratzen. Hasiera batean, “No Swastikas” izena bazuen ere, hurrengo urtean aldatu egin zioten. Hasiera-hasieratik oso letra ezkertiar politizatuak kantatzen zituzten eta pixkanaka-pixkanaka indarra hartzen joan ziren. “The Supremes” eta “The Clash” taldeak zituzten eredutzat; baina The Redskins zerbaitek bereizten bazuen, sozialismo iraultzailearekin zuten lotura zen. Politikan buru-belarri sartuta zeuden eta hiru partaidetatik bi “Socialist Worker Party”ko kide ziren. 1985ean, meatzarien greba jazo zenean, guztiz irauli ziren langileen alde eta talde honen eraginez beste hainbat talderekin kontzertuak egin zituzten meatzarien alde. Euren hitzetan, ez zuten fama diruagatik bilatzen, baizik eta, euren letrak zenbat eta jende gehiagorengana iristeko. “The Clash” eta “Dead Kennedys” bezalako taldeekin jo zituzten kontzertuan eta diruaren zati handi bat borrokan ari ziren langileei ematen zieten. Skin naziak kontzertu batzuk saboteatzen saiatzen ziren hauek kantatutako letrengatik eta hauetako batzuek jarraitzaile eta saboteatzaileen arteko borrokoetan bukatzen ziren. 1986an “Kick over Apartheid Tour” biraren barnean Londresen ospaturiko kontzertuan grabatu zuten zuzeneko lana. Lean on me, Unionize eta Keep on keeping on bezalako kantuak aurki daitezke energia eta ilusioz beteriko ingurugiro batean murgildurik. 2004eko abuztuan lan honen beste edizio bat atera zuten taldearekiko omenaldi gisa.
(Matraka: #1; 2004ko urriaren 18tik 24ra)
Lander Arbelaitz

Etiquetas: Redskins

1995ean Negu Gorriak taldeak, Ideia Zabaldu diskoa argitaratu odoren, bira bat egin zuen Europan barrena. Garbiñe Ubedak Ideia Zabaldu Tour 95 liburuan idatzi zituen biraren nondik norakoak. Ia 10 urte igaro direnean, Susa argitaletxeak interneten jarri du liburu osoa irakurtzeko moduan. Hona helbidea: Susa argitaletxea
(Matraka: #1; 2004ko urriaren 18tik 24ra)
Lander Arbelaitz

Etiquetas: Negu, Gorriak, liburua

Aurreko urteetako arrakasta ikusita, 3.en urtez jarraian, Irurtzungo gazteek Pikurock gazte jaialdia antolatu dute bertako polikiroldegian. Urriak 30ean izango da gaueko 21:00tatik aurrera. Aurten 7 talde ariko dira: Fjord, Kuraia, S.A., Skunk, Trikizio, Zorabiok eta Batukada. Sarrerak jada salgai jarri dituzte eta 10 € balio du bakoitzak aurretik erosiz gero, bertan erosita berriz, 12 €.

Euskararen alde lan egiten duten taldeetako partaideak dira antolatzaileak eta hauen hitzetan “txoznagiroa” izango da nagusi. Horrez gain, bideo proiekzio eta bokadilo salmentaz aparte, lehengo urtean baino leku gehiago ere izango da. Aurreko urtean, Berri Txarrak, Reincidentes eta Gatibu aritu ziren jaialdi honetan eta antolatzaileen hitzetan, “esperientzia positiboa izan zelako jarraitzen dugu aurten ere jaialdiarekin”.

Sarrerak ondoko lekuetan jarri dituzte salgai: Irurtzunen Pikuxar Euskal Txokoan eta Martxuetan; Iruñan Xalem, Xalbador eta Planet Rock-en; Donostian Bilintx megadendan; Gasteizen Arriagan; Altsasun Lurrazpin; Etxarri Aranatzen Lekuonan eta Leitzan Gaztañaga Tabernan.

Lehengo urteko garraioaren arazoa konpontzeko, autobusak ere jarri dituzte bai Iruña, bai Leitza eta bai Sakanatik joan eta etorri egin ahal izateko. Bidai txartelak Iruñeko eta Leitzako sarrera salmenta puntuetan jarri dituzte salgai.
(Matraka: #2; 2004ko urriaren 25etik 31ra)
Lander Arbelaitz

Etiquetas: Pikurock

Alemaniako mugak gaindituta datorzkigu Rammstein-ekoak, beti bezala, beren hizkuntzan kantari. Hainbat musika estilo nahasi dituzte, horien artean, technoa, musika klasikoa eta rock gogorra. Nahiz eta berrikuntza ugari sartu dituzten, beren estilo nahastezinez zipriztindutako lana da. Alemaniako taldeak estudioak grabatzen duen laugarren lana dugu ‘Reise, Reise’, Malagako “El Cortijo Studio”n hain zuzen ere. 2 formatu ezberdinetan jarri dute 11 kantuko lana salgai: digipack-en edizio limitatu batean eta jewelcase edizio normalean. “Mein Teil” single-a izan zen lehena kaleratzen eta ondoren “Amerika” etorri zen, biek ala biek, arrakasta itzela izan dutelarik. Oso disko landu eta osoa dugu ‘Reise, Reise’; musikaren industrian serioago hartua izatea merezi duen horietakoa. Behin baino gehiagotan entzuteko “lana” hartu behar da ‘Reise, Reise’ benetan baloratzeko, baina behin ondo entzuna edukitzean, asko gustatzen den horietakoa dugu. Agian, Mutter-ekin batera, atera duten onena da nahiz eta besteak baino ukitu komertzialagoa duen. Ezin aipatu gabe utzi, Europan disko salduena izatera iritsi dela. Biran Euskal Herrian ikusteko aukera ere izango dugu irailaren 12an Donostiako Anoeta belodromoan, hala eta guztiz ere, aldez aurretik esan, sarrera guztiak urriaren erdialdetik agortuta daudela.
(Matraka: #2; 2004ko urriaren 25etik 31ra)
Lander Arbelaitz

Etiquetas: Rammstein, Reise

20 eta 23 urte arteko Zarautzeko koadrila honek ikusmina sortu du azken aldian. Hasiera batean web orri pertsonal bat zena, gaur egun, argazki eta bideo txundigarriz horniturik surf, skate, BMX eta snowboard zaleentzat bisitatu beharreko beste bat izatera pasa da. 2001 urtean Manex Aranburuk berak ateratako argazkien inguruan sortu zuen, afizio gisa. Koadrilako beste kide batek kamara bat erosi eta jendeari bideoak ikusteko aukera gehitu ziotenean hasi zen eboluzionatu eta indarra hartzen. Jada ez zen web orri pertsonal bat, jende gehiagok hartzen zuen parte.

Herri mailan jendea hasia da koadrila honetako kideak ezagutzen, baita inguruko herrietako jendea ere, herriz-herri ibiltzen baitira kirolarekin zerikusia duten bideoak grabatzen. Web orrian ikus daitezkeen zenbait bideok kirolarekin zerikusi zuzena ez izan arren, momentuan bururatutakoak izaten dira, hau da, ez dira horren bila joaten, baina askotan emaitza espektakularrak lortzen dituzte.

Jendeari gehien gustatu zaionetako bat horietakoa da, Zarautzeko portuan grabatua. Surfean aritzeko uretara sartu nahi zuten koadrilako kide batzuk, baina itsasoa handiegia zenez, olatu erraldoiak portuaren aurka talka egiten zutenean itsasora jauzi ikusgarriak egitea bururatu zitzaien. Oso harrera ona izan duen beste bat, eurek “sandboard” bezala izendatzen dutena izan da. Moto bati loturik snowboard-eko taula batekin mendixka batean saltoak egitean datza.

Orain snowboard denboraldia datorrenez, etorkizunean egingo dituzten bideoak batez ere elurrarekin zerikusia izango dute. Horrez gain, hainbat bideotan ikusgai dagoen ranpari akople handiago bat egin diote oraindik salto handiagoak egiteko.

Zaurituak sarritan izaten dituzte. Adibidez, kide batek skate-arekin aldapa bat jeisten ari zela, eskua hautsi zuen; aurreko batean beste eskua hautsi zuen pertsona berak. Beste bat bizikletarekin zebilela, koadroa hautsi eta hortz batzuk hausteaz gain, aurpegian 8 puntu eman zizkioten. Ibiltzen denari gert... (... jarraitzen du)

Etiquetas: 310, Project

Euskal Rock Erradikala

80ko hamarkadan indar handia hartu eta egun oraindik gazteon belarrietan dagoen fenomenoa landu dute Fito Rodriguez eta Miren Jaiok. Urriaren 21etik abenduaren 5a arte Bilboko Rekalde aretoan Euskal Rock Erradikalari buruzko bideoak, hitzaldiak, musikariekin mahai-inguruak, ekitaldiak, kartelak, fanzineak izango ditugu. Duela 2 hamarkada punk-a bezalako fenomeno sozialak egun izan duen eragina aztertzeko aukera paregabea.
(Matraka: #3; 2004ko azaroaren 1tik 7ra)
Lander Arbelaitz

Argitaratu gabeak eta abar

Azaroaren 25ean argitaratuko du Fermin Muguruzak “99 – 04” DVD + CD-a. DVDan zuzeneko zenbait kontzerturen irudiak, erreportaiak, bideo-klipak, beraien making off-ak eta askoz gehiago aurkitu ahal izango dugu. Horrez gain, CDan, orain arteko diskoetan aurki ez daitezkeen 18 kantu, horien artean, bertsioak, erremixak, beste taldeei eskeinitako kantuak, soinu bandetarako eginikoak… Bere web orrian azaltzen denez, oraindik materiala biltzen ari da eta norbaitek zer edo zer interesgarria izanez gero berari bidaltzeko eskatzen du. Informazio gehiago ondorengo helbidean: www.muguruzafm.com
(Matraka: #3; 2004ko azaroaren 1tik 7ra)
Lander Arbelaitz

Etiquetas: fermin, muguruza

1986an, Parisen jaioak ziren Manuel Chao eta Santiago Cassariego-k talde bat eratzea erabaki zuten eta talderako partaideak bilatzen hasi ziren Pariseko auzogune pobreenetan. Auzogune hauek Argelia, Senegal eta Marrakex bezalako herrialdeetako jedearen emigrazio masiboa jasan zuten eta aurkitu zituzten gehienak jatorriz Afrikarrak ziren Frantziarrak ziren. Mano Negra izena, Andaluzian eraso terroristak egin zituen Yugoslavia ohiko talde extremista batetik hartu zuten.
Lehen Hit-a gazteleraz kantaturiko Mala Vida izan zen. Pixkana-pixkana, irratietan indarra hartzen joan zen, eta honek, Virgin transnazionalarekin kontratua sinatzera eraman zituen. Erabaki honek hautsak harrotu zituen, baina euren erantzuna barruan baino, kanpoan arrakasta izateko askoz aukera gehiago zituztela izan zen, eta horretarako bide bakarra transnazional batekin akordio batera iristea zela.
1988an Patchanka euren lehen lana kaleratu zuten. Hurrengo urtean, kritikek eta salmenta zerrendek diotenez, euren historiako diskorik onena grabatu zuten: Puta’s Fever (Prostituten Sukarra). Album honetan, King Kong Five eta Pas assez de toi bezalako kantuak aurki ditzakegu. Album honetan estilo askoren nahastea aurki dezakegu, hip hop-a, rock-a eta ska, batzuk aipatzearren. Lan honekin, Europako panorama musikalean indarra hartu zuten eta lan hau aurkezten munduari bira eman ziotela esan daiteke.
Hurrengo urteetan, King of Bongo (1991), Amerika Perdida (1991), In The Hell of Patchinko (1992 zuzenekoa, Japonian) eta Bande Originale du Livre (1994) lanak kaleratu zituzten, baina euren estilotik urruntzen ari zirela konturatu ziren. Horrez gain, taldekideen artean liskarrak ere sortu ziren eta batzuk taldea utzi zuten. 1994an estilo latinoamerikarreko Casa Babylon diskoa kaleratu zuten, kritikoen iritzien arabera, diskorik landuena. 1995ean, taldekide-ohiekin arazo legaletansartu ziren eta Manu Chaok Radio Bemba Sound System proiektua sortzea erabaki zuen Mano Negra-ko partaide batzuekin. 1995ean,... (... jarraitzen du)

Etiquetas: Mano, Negra

Rammstein-ek kaleratu berri duen Reise, Reise diskoan inork gutxik dakien sekretua topatu dugu ustekabean MATRAKAn. CD originalarekin soilik entzun daiteke ordenagailua ez den edonon. Reise, Reise kantua hastean, atzeratu -00:36 jartzen duen arte eta hegazkin batek istripua izan aurreko azken uneak entzuten dira. Soinua ez da oso garbia. Pilotu bat garrasika entzun daiteke eta ondoren hegazkineko soinu arraro batzuk. Jarraian, hegazkinaren istripuko golpea entzuten da eta hortik aurrera, makina hautsi soinua. Kaxa beltz bat. CDa irekitzean barnean istripua izan duen hegazkin baten argazkia ageri da. Interneten darabilen zurrumurruetako bat, hegazkinean alemaniako taldekoen lagun bat zihoala eta oso adi entzunda “Aeromexiko” diola, baina zurrumurruak besterik ez dira. Kaxa beltz honetatik, oraingoz atera dezakegun ondorio garbi bakarra, Rammstein-ekoei sekretuak asko gustatzen zaizkiela da; baina beste zerbait deskubritzen badugu, jakinaren gainean jarriko zaituztegu hurrengo MATRAKAren aleetan.
(Matraka: #5; 2004ko azaroaren 15etik 21era)
Lander Arbelaitz

Etiquetas: Rammstein, kaxa, beltza

Bradi Ching Hawaiitik etorri da gurera. Bereziki gustatu zaio gure kultura.

Brad Ching hawaiiarra da, eta 20 urte ditu. Hango olatu handiak eta giro epela utzita etorri da Euskal Herrira. Gure herriaz esaten diren kontu asko gezurrak direla ikasi duela aitortu digu, eta euskarak eta euskal kulturak txunditu egin dutela. Bilbon egongo da abenduaren 20ra arte.

Zergatik etorri zara Euskal Herrira?
Madril ez dudalako gustuko eta Euskal Herriaz zer edo zer entzuna nuelako. Interesgarria iruditu zitzaidan euskal kultura eta euskara ezagutzera etortzea.

Ezagutzen al zenuen Euskal Herria etorri aurretik?
Zurrumurruren bat entzuna nuen. Jende askok esan zidan hemen terrorista asko dagoela, baina hori gezurra da. Horrez gain, esana zidaten hemen denek euskaraz hitz egiten dutela, baina pena bat izan arren, hori ere gezurra da.

Noiz arte geratuko zara hemen?
Abenduaren 20a arte.

Oraingoz, gustura al zaude?
Bai, oso gustura nago.

Zer da gehien gustatu zaizuna?
Euskara, euskal kultura, hemengo jende irekia eta jende berria ezagutu dudala.

Eta zer gutxien?
Hemen edateko ohitura duzuen esne epela (barreak). Guk Hawaii-en esnea oso hotza edaten dugu eta hemen hotza deitzen diozuen esne hori epela dago.

Zer eramango zenuke zure herrialdera Euskal Herritik?
Hemengo gaugiro eta ordutegiak. Hawaii-en gauez ateratzen garenean, goizaldeko 2tarako denok etxera joaten gara eta hemen berriz, goizaldeko 6-7tan oraindik badago zeozer irekia. Horrez gain, asko gustatu zaidan ohitura eta hara eramango nukeena siesta da.

Ba al dakizu euskaraz hitzik?
Bai, 5. Kaixo, agur, bai, ez eta iepa. Baina joan aurretik gehiago ikastea espero dut.

Matraka: #4; 2004ko azaroaren 8tik 14ra
Lander Arbelaitz

Bai, gure hizkuntzari buruz hitz egitera datorren beste bat naiz, baina nire idatziaren helburua ez da euskararen egoera salatzea (hori denok oso argi dugula zein den iruditzen baitzait), baizik eta hau ahalbidetzen duen jendearen utzikeria salatzea eta badakit sentsibilitate bereziko gaia dela, baina amorratu egiten nau.
Planteatzen dudan galdera hauxe da: zer gertatzen zaigu? Zer demontre egin nahi dugu “nire ama hizkuntza maitatu eta defendatuko dut” bezalako hitzekin, hori esan duenak gero ez badu erabiltzen bere lagunekin zer bazkalduko duten eztabaidatzeko orduan? Argi dagoena da hori ez dela bidea.
Lehengo egunean Leioako unibertsitatean Euskal Eskola Nazionala eskatzen zuen Ikasle Abertzaleak taldeak deitutako paroak. Bertan “euskaraz ikasi, Euskal Herria ikasi” bezalako oihuak entzun ahal izan genituen, baina zoritxarrez, zenbait manifestari elkarrekin gaztelaniaz hizketan ere iritsi zen nire belarrietara. Ez dut uste bakarra izan nintzenik horrek harritu zuena. Eta txarrena ez zen kontraesaneko egoera hortan, euskara eskatu eta euskara baztertzen zuten horiek entzun izana, baizik hizkuntza arrotz hortan hitz egiten zutenen kopurua ez zela ez bat eta ez bi. Nahi genuen ikasketa euskaraz ikasteko eskubidea aldarrikatzen genuen bertan bildu ginenok besteak beste. Baina nire ustez ez da nahikoa Montero jaunari aurpegiratzea karrera guztiak euskaraz izan nahi ditugula gero eskaria egin duenak ez badu hizkuntza salbatzeko funtsezkoena dena egiten: hitz egin.
Hala ere, Leioan gertatua mila adibideen arteko bat soilik da, zoritxarrez. Basterretxeak Aurkari Ikusezina liburuan ongi esaten duen bezala, “gazteak euskara maite du baina gero ez du erabiltzen”. Badakit hitz gogorra dela, baina horrelako jendea arduragabe baino faltsua dela iruditzen zait, zeren gero kontzientzia lasai-lasai dutela joango dira euskaraz bizi nahi dutela garrasika, baina berriro ere, ez da bidea.
Amaitzeko, hori aldatzeko, euskal herritarrengan iraultza ideologiko bat edo nolaba... (... jarraitzen du)

Urtzi Ihitza Sainz bere Bilboko ENA Elkartean aurkitu genuen lagun batekin solasean Maiatzaren 9ko arratsalde triste hartan. Euskal Nortasun Agiria sortu zuen eta zer nolako ibilbidea izan duen eta daraman jakin nahi izan dugu. Harrera beroa egin zigun eta elkar aurkeztu ondoren, mahaiaren alde banatan eseri eta elkarrizketa hasi genuen.

Nolatan bururatu zitzaizun proiektu honetan sartzea?
Hasieran egin nuen kartoizko eredu bat, Euskal Nortasun Agiria izena mantentzen zuena eta 2000 ale banatu nituenean, 2 lagun euskaltzalek proposatu zidaten eredu hobeagotu, eta modernoago bat egitea, elkarte oso bat eratuz. Nik esan nuen zer edo zer sendoa izan behar zuela, zeren aurretik bazeuden 300 ale saldu barik eta horiek 60 000 pezeta ziren. Planteatu zen elkarte ireki bat egitea, euskaltzalea eta nik baietza eman nuen eta hor hasi ginen. 97ko urrian hasi ginen kontaktuan eta 97ko azaroaren 18an egin genuen 4-5 pertsonak lehen batzar formal eta ofiziala.

Aurreproiektua zuk egindakoa zen?
Dokumentuaren asmoa nirea da, baita elkarte bat eta milaka eta milaka zabaltzearen asmoa ere, hala ere, gauza praktikoa egitearen asmoa ez da nirea. 90. urtetan esaten nuen, lan hau HB bezalako batek egin zezakeela eta udal bakoitzean nolabaiteko bulego bat jarri eta hor ere egin. Baina ez zuten nahi, eta KAS-ek beste gauza ezberdin bat atera zuen kanpaina moduan. Urteak aurrera joanda, 95eko maiatzean atera nuen kartoizko eredu hori, ENA izenarekin, eta 2 urte eta erdi beranduago elkartea eratu genuen.

Ba al du beste aurrekaririk?
Esan dudan moduan, kartoiz egindako hori. Beste bat ere bai, 85ean eskuz egindako 2 edo 3 eredu. Hasieran ez ziren ezta plastifikatzen ere eta zeuden eginak zeloz. Honen jarraipen bezala, datorren urtean kartoizkoa eta plastifikatua. EAk gerra garaian atera zuen beste bat, Eusko Izat Agiria. Nik hau gero jakin izan nuen eta hor harreman bat izan zen, Euskal Nortasun... (... jarraitzen du)

Hiri handiago batera joateak ikasketetan traba egingo ziola eta, Bilbora etorri da.

Patrick Byrne Chicagokoa da (AEB) izatez. Orain, baina, Bilbo du bizileku, eta gustura dago gurean; oraingoz behintzat. 22 urterekin ozeanoa zeharkatu du, ikasketak egiten jarraitzeko eta esperientzia berri bat bizitzeko.

Zergatik etorri zara Euskal Herrira?
Bilbora etorri naiz txikia delako eta nire ikasketetarako hobea delako adibidez Madril baino.

Noiz arte geratuko zara hemen?
Abenduaren 20a arte

Oraingoz, gustura al zaude?
Bai, oso gustora nago. Oso gustuko dut Euskal Herria.

Zer da gehien gustatu zaizuna?
Festa handiak ditut gustuko. Siesta ere gustuko dut. Hemengo jendea ere asko gustatzen zait, irekia iruditzen zait. Bai, jende jatorra dago hemen.

Eta zer gutxien?
Zerbaitez kexatzekotan, eguraldiaz kexatuko nintzateke

Zer botatzen duzu faltan zure herrialdetik?
Familia, lagunak, hanburgesak eta Budweiser garagardoa.

Zer eramango zenuke zure herrialdera Euskal Herritik?
Hemengo futbola. Hemengoan askoz ere maila altuagoa dago han jokatzen dena baino. Hemen izar handiek jokatzen dute eta han berriz ia erretiratu direnek.

Ba al dakizu euskaraz hitzik?
Bai, lehendakari (ahoskera amerikar batez esana) eta gudari (ondoko paretean dagoen pintada batetik irakurri du momentuan).

Matraka: #6; 2004ko azaroaren 22tik 28ra
Lander Arbelaitz

Hiru urte ezer grabatu gabe bazter guztietan kontzertuak ematen igaro ondoren, Manu Chao abeslari ezagunak disko-liburu bat atera du. “Sibérie m’etait contéee” (Siberia kontatu egin zidaten) 132 orriko Chao eta Wozniak karikaturista poloniarraren elkarlan bat izan da. Testuak abeslariarenak dira eta marrazkiak Wozniak-enak. 23 abesti ilun eta tristurari buruzko testuz osatua dago. Ordura arte, idatzitako testuak abestietan letra bezala erabiltzeko idazten zituen; baina gordeta zituen testu batzuk beste zerbaitetarako ere balio zezaketela konturatu zen. Oraingoz, Frantziako liburu dendetan bakarrik dago salgai eta oso osorik frantsesez dago. Abeslariak esan duenez, ez du uste liburua itzuliko duenik, poemek zentzua gal baitezakete.

Matraka: #7; 2004ko azaroaren 29tik abenduaren 5era
Lander Arbelaitz

HERTZAINAK
Euskal Herriko rock-aren historian letra larriz idatzita geratu den talde honek, 1981 urteko Gabon Zaharrean jo zuen lehen kontzertua Gasteizen. Zenbait jaialditan jotzen hasi ziren eta uda iristearekin batera, Gammak, geroago M-ak taldeko abeslaria izango zenak, taldea utzi zuen, Garik bere lekua hartuz. 1983an, zuzeneko kontzertuak jotzen zituzten bitartean landutako maketa grabatu zuten IZ estudioetan. Bertan, Pakean utzi arte bezalako kantuak aurki zitezkeen. Beraiek arduratu ziren salmentaz, eta kopiak segituan agortu zituzten jarraitzaileek. 1984ko urtarrilan, Egin egunkariaren irakurleek, Arabako rock talderik onena hautatu zuten eta Hertzainaken ospea Arabatik kanpora zabalzen hasi zen. Hertzainak izeneko lehen diskoa arrakastatsua suertatu zen eta 1984 urtean gehien saldu ziren diskoen artean kokatu. 1985eko udan, jaialdi batetik itzultzean, kotxe batek Tito kolpatu zuen eta horren ondorioz, laukote bihurtu zen taldea. Hurrengo urteetan, “Hau dena aldatu nahi nuke” eta “Salda badago” lp-ak kaleratu zituzten, honekin, Euskal Herriko talde garrantzitsuenetariko bat izatera iritsi zirelarik.

80. hamarkadan sortu eta 90.ean desagertu zen talde hau The Clash-en euskal bertsioa bezala hasi ziren, baina beren estilo propioarekin bukatu zuten. Azken urteetan konturatu ziren Euskal Herria txiki geratzen zitzaiela eta estatu mailan oso zail zegoela ezer egitea euskaraz abesten baitzuten.

Hiru maxi-single, hainbat single eta ondorengo Lpak atera zituzten: Hertzainak (1984), Hau dena aldatu nahi nuke (1986), Salda badago (1988), Amets prefabrikatuak (1990), Onenak (1991), Zuzenean (1991) eta Denboraren orratzak (1992). Azken kontzertua Donostian izan zen 1993ko urtarrilaren 24ean eta honen ondoren, taldea banandu egin zen.

Matraka: #7; 2004ko azaroaren 29tik abenduaren 5era
Lander Arbelaitz

Italia hegoaldetik etorri da, baina ez du hotz handirik sentitu Euskal Herriko neguan.

Claudia Di Spiezio Sardo italiarra da; Napolikoa. 21 urte ditu, eta Ekonomia ikasten dihardu. Aurtengo ikasturtea Bilbon egingo du, eta orain arte ikusi duena, behintzat, gustatu zaio. Esperientzia berria bizi du gurean, eta asko ikasten ari den sentsazioa dauka; pozik dago.

Zergatik etorri zara Euskal Herrira?
Bilbo, Almeria eta beste hiriren bat neukalako aukeran, eta niri Bilbon zen gehien gustatzen zitzaidana, besteak baino handi eta politagoa delako.

Ezagutzen al zenuen Euskal Herria etorri aurretik?
Ez, ez nuen ezagutzen.

Noiz arte geratuko zara hemen?
Otsaila arte.

Oraingoz, gustura al zaude?
Bai, oso pozik nago. Oso polita da hau.

Zer da gehien gustatu zaizuna?
Tabernak eta Bilbo hiria. Euskal jendea ere asko gustatzen zait, oso parranderoak zarete.

Eta zer gutxien?
Ikastetxe Nagusiko janaria. Horrez gain, hemen ezagutu dut gurekin (kanpotarrokin) oso itxia den jendea kanpokoak garelako, eta jarrera hori ez zait gustatu.

Zer botatzen duzu faltan zure herrialdetik?
Italiar baten erantzun tipikoa botako dizut: pasta, jajaja.

Zer eramango zenuke zure herrialdera Euskal Herritik?
Hemengo jaigiroa. Han gaugiroa diskotekekin lotzen da beti. Hemen berriz, oso gustuko dut gauaren hasieran Alde Zaharreko tabernetara joatea eta hauek ixtean beste batzuetara joatea. Hemen gaua dinamiko eta luzeagoa da.

Ba al dakizu euskaraz hitzik?
Bai, kaixo eta agur.

Matraka: #7; 2004ko azaroaren 29tik abenduaren 5era
Lander Arbelaitz

Zuzeneko diskoa atera berri dute Betagarrikoek eta Japoniara joan dira bigarren aldiz hegazkinez ibiltzea astun egiten zaien arren. Lehengo urtean ere izan ziren eta baita oso gustura itzuli ere. Euren hitzetan “txip-a” aldatzeko ondo dator.

1-Arrazoi bereziren batengatik joan zineten Japoniara?
Euskal Herrira Japoniako talde bat etorri eta haiekin harremana egin genuelako joan ginen hara. Komentatu ziguten ea gurekin jo zezaketen eta pare bat kontzertu egin genituenean elkarrekin, beren managerrarekin harremana sortu zen. Zuzenean ikusi gintuen, gustatu zitzaiola zuzeneko emanaldia eta bazegoela aukerarik Japonian jotzeko. Fermin Muguruza eta Banda Bassotti hara eramaten dituena da eta Betagarri ere linea horretan ikusten zuela esan zigun. Pasa den urtean eraman gintuen eta horrexegatik joan gara aurten ere.

2-Pasa den azaroan joan zineten eta aurtengo azaroan ere berriz han izan zarete.
Bai, hala da.Gutxi gora behera tour bat sortu genuen eta horrek aukera sortu zigun berriz ere hara joateko. Leku batera joaten zarenean harremana egiten duzu bai taldeekin, bai managerrekin eta badakigu ze baldintzapean joko dugun, ze salak aurkituko ditugun… Oso baldintza oneko salak daude jotzeko eta soinuaren aldetik dena askoz garatuagoa. Badakigu nora goazen eta zer aurkituko dugun.

3-Nolako harrera izan zenuten Japonian euskaraz kantatzeagatik?
Jendeak ez dio hizkuntzari erreparatzen, doinuari baizik. Haientzat lehen aldia da euskara entzuten dutela eta agian gazteleraren antza hartzen diote. Beraiek kontzertuetara ongi pasatzera joaten dira eta hizkuntza bost axola zaie. Behin azalduz gero, interesa ager dezake norbaitek, baina kontzertu batean daudenean, ez.

4-Anekdota berezirik gertatu zaizue?
Japonia bere osotasunean anekdota bat da. Adibidez, Japoniako DJ bati euskal abestiak erakutsi genizkion. Euskal talde bezala ezagutzen gaituzte Euskal Herrian... (... jarraitzen du)

ITOIZ
1974an, Indar Trabes izenarekin bildu ziren 16 urteko bost lagun. Horien artean, azkeneraino iraun zuten Juan Carlos Perez eta Jose Garate Foisis. 1978an, lehen diskoa grabatu zuten Xoxoa diskoetxean, Itoiz, eta Durangoko Azokak urteko disko onenaren saria eman zien. Kantuen artean zegoen Lau Teilatu. Kontzertuek sortutako nekeak eta bi partaidek soldaduskara joan beharrak taldea banatzea ekarri zuten: Itoiz izenarekin kontzertu bakarra eman zuten. Handik bi urtera, kantu batzuk grabatzera joan zen Juan Carlos Perez Xoxoara, eta disketxekoek Itoiz izenarekin egitea proposatu zioten. Ezekiel, Euskal Herrian, 1980an gehien saldutakoen artean egon zen, nahiz eta kritikek lagundu ez. Handik bi urtera, taldeko kideak aldatu eta Alkolea atera zuten. 1983an, Jean Mari Ecay gitarristak taldea gogortu eta progresibotasunera eraman zuen Musikaz Blai laugarren diskoan. 1985ean, Espaloian grabatu zuten, Itoizen diskorik salduena. Espainiara ateratzen hasi ziren. Ambulance atera zuten 1987an eta Frantzian jotzen hasi ziren. ...Eremuko Dunen Atzetik Dabil azken lana grabatu zuten Getxon, zuzenekoa, eta taldea banatzea erabaki zuten. Amaitzeko, Frantzian azken bira bat egin zuten.

Matraka: #9; 2004ko abenduaren 15etik 22ra
Lander Arbelaitz

LOR
Durangoko Kafe antzokian emandako kontzertuarekin amaitu dute ia urte eta erdiko bira. Ondo merezitako atsedena hartuko dute orain. Arurretik gurekin hitz egin dute

Hamalau urte zituztela bildu ziren aurreneko aldiz eta abentura moduan hasitakoa benetako proiektu bihurtu da: Lor taldeak diskoa kaleratu du jada eta makina bat kontzertu eman dute Euskal Herri osoan. Taldeko partaide Kimetzekin aritu gara euren iraganaz, orainaz eta geroaz hizketan.

1-Birako azken kontzertua Durangoko Kafe Antzokian eman zenuten abenduaren 5ean. Baina nola joan da bira?
Bira 2003ko ekainean CDa atera genuenean hasi genuen. Hasieran, gaztetxeetan, CD-ak nolako harrera zuen ikusteko, eta nork esango zigun orduan urte eta erdi emango genuela kontzertuak eskainiz.Euskal Herri osoan jotzeko parada izan dugu, baina batik bat Bizkaian jo dugu. Hala ere, kontzerturik jendetsuena Itxasondoko Gazte Topagunekoa izan zen. Esan beharra dago momentu onak eta ez hain onak igaro ditugula. Jende asko ezagutzeaz gain, esperientzia berri ugari bizi izan ditugu.

2-Zer nolako musika jorratzen duzue?
Rock metala pop ukitu melodiko batekin. Baina hau talde ugari ezberdin askok esan dezakete. Nik uste, bakoitzak bere estilo propioa duela. Hasieran, heavyagoak ginen, baina sei urte daramatzagunez elkarrekin jotzen, taldeak eboluzionatu egin duela esan dezakegu.

3-Berrizgo gaztetxeko Maketa saria irabazi izanak ateak ireki dizkizuela esan al daiteke?
Bai, hala da. 2002an irabazi genuen eta maketa bat grabatzeko aukera izan zen saria. Lorentzo Records-era joan ginen eta bost abesti grabatu genituen bertan. Ondoren, diskoetxe ezberdinetara bidali genuen eta Gor-en erantzuna jaso genuen. Maketa berziklatu genuela esan daiteke eta abesti berri batzuekin diskoa osatu.

4-Baliagarriak al dira Maketa leihaketak talde berriak atera daitezen?
Bai, nik hala uste dut b... (... jarraitzen du)

ESAIT Selekzio propioa, noizko?

Euskadi-Honduras. Nafarroa-Maroko. Bi partida herri bakarrarentzat. Urteroko polemikaz aritu gara hizketan Iker Sarriegi ESAITeko kidearekin

Gabonetako partida gaur jokatuko du Euskadiko Selekzioak Hondurasen aurka. Baina berak bakarrik ez: Nafarroako Selekzioak ere jokatuko du, Marokoren aurka. Iaz polemika piztu zen. Egoera aldrebes honen gainean ESAIT Euskal Selekzioaren Aldeko Iritzi Taldeko kide den Iker Sarriegirekin aritu gara solasean. Eurak ez dira joango.

1.- Duela bi urteko leloan konpromezua eskatzen zenuten. Aldaketarik nabaritu duzue politikari, jokalari e.a artean? Nori eskatuko zeniokete konpromezu handiagoa?ESAITeko kideen artean egin dugun hausnarketaren arabera, ikusten dugu alde batetik Euskadiko Federazioak ez duela inolako arazorik pankarta ateratzeko eta gauza guztiei baietz esaten dien arren, aldarrikapen hauek eraikitzeko behar diren urratsak ez dituztela ematen. Azken finean, hitzak asko, baina pausurik ez. Guk konpromezua eskatzen diegu kirolean parte hartzen duen agente orori, baina batik bat federazioei, hauek baitira selekzioak antolatzen dituzten erakundeak.

2.- Iazkoa berriz, “Bat eta ofiziala” izan zen, eta argi dago leloak lelo jarraitzen duela. Gainera nafarroako selekzioaren sorrerarekin gauzak aldrebestu egin dira, izan ere, Athletic-eko nafarrek Euskadirekin jokatu zuten eta Osasunakoek aldiz Nafarroarekin. Zer deritzozu honi?
ESAITekoak oso kritikoak izan gara gabonetako partidarekin, nahiz eta beti honekin bat egin dugun. Kritikoak izan gara ikusten dugulako ez dugula aurrera egiten, baizik eta atzera, izan ere urte andana daramatzagu partidu hau ospatzen eta gainera gauzek okerrera egin dute. Orain, Euskal Herrian bi selekzio dauzkagu bat beharrean. Iaz, Nafarroako selekzioaren auzia sortu zenean, pastela banatzea izan zen egin zuten gauza bakarra, hau da, Athletic-eko nafarrek Euskadiko selekz... (... jarraitzen du)

Etiquetas: esai, euskal, selekzioa, nafarroa

R.E.M.

Athens-eko banda honek Warner diskoetxearekin duen katalogoa berreditatzea erabaki du. Green (1998) diskotik euren Around The Sun bitarteko disko guztiak biko CD batean eta material estrako DVD batean bildu dituzte. Kontzertuen egunak zehaztu dituzte eta oraingoz behintzat ez dute Euskal Herrira etortzeko asmorik.

Matraka: #11; 2004ko abenduaren 29tik 2005eko urtarrilaren 5era
Lander Arbelaitz

Etiquetas: rem

“Rock Delux” aldizkariak, 20 urte bete zituela ospatzeko, Espainian egin diren 100 diskorik onenak aukeratu zituela azaldu zuten duela bi hilabete inguru Sustatu webgunekoek. 5 euskal diskorik onenak zein diren jakin nahian, internautei iritzia eskatzen hasi ziren, eta, ordutik hona, hamaika zerrenda bildu dituzte. Ondorioak atera dituzte dagoeneko, eta Hertzainak taldearen lehen lana jarri dute txapeldun; bigarren, berriz, Negu Gorriak taldearen Borreroak baditu milaka aurpegi, eta hirugarren lekuan, Itoizen Espaloian gelditu da. Zerrenda osoa ikusi gura duenak Sustaturen webgunean dauka oraindik ikusgai: www.sustatu.com

Matraka: #12; 2005eko urtarrilaren 5etik 12ra
Lander Arbelaitz

Etiquetas: hertzainak

Euskal Herrian Euskaraz taldeak borroka berezia hasi zuen dela bost urte, Gernikako Epaitegiak hizkuntza eskubideak bermatzen ez dituelako.

Duela bost urte hasi zen borroka. Euskararen inguruko arloz-arloko analisi bat egin zuten irakaskuntza, Osakidetza, justizia administrazioa eta abar aztertuz. Osakidetzarekin batera, gaizkien zegoena justizi arloa zela konturatu ziren eta hor hasi zen dena. “Euskal Herriko epaibarruti euskaldunean, 64000 euskaldunentzat egoten den zerbitzuan, konturatu ginen hiru epaileak erdaldunak zirela. Hori gutxi balitz, langileen %80 ere erdalduna zen (langile, fiskal…).” Oso inguru euskaldun honetan epaitegiak gaztelania hutsez funtzionatzen zuen. Egoera zein zen ikusita, sozializazio lana hasi zuten EHEko kideek eta beste aldetik, “nolabaiteko markaje lana, epaileak deseroso sentziteko”. Pixkanaka-pixkanaka, udaletxe guztiek hauen aldarrikapenarekin bat egin zuten eta epaitegia euskalduntzeko jendearen aldeko jarrera bat ere bazegoela konturatu ziren. “Momentu horretan, beste pauso bat eman behar zela pentsatu genuen eta hor hasi zen intsumisoen borroka, oihartzun gehien izan duena.”

Epaitegi horrek sistematikoki urratu egiten zituela euskaldunon hizkuntza eskubideak eta lege unibertsal batzuk (justizian aurrean denok berdinak garela) salatuz paper batzuk jarri zituzten jendeak sinatzeko. Hasiera batean 10 pertsonak bat egin zuten salaketarekin eta Gernikako Auzitegiak beren eskubideak bermatzen ez zituen bitartean joango ez zirela esan zuten. “Horrek kanpaina bat hastea dakar eta gaur egun ia 3000 intsumiso gaude Lea Artibai eta Busturialdean. Horrek esan nahi du 3000 pertsona (adin guztietakoak: zaharrenak 80tik gora eta gazteenak 15 inguru) ez direla epaitegira joango hizkuntza eskubideak bermatzen ez zaizkien bitartean. Hala ere, justizia administrazioak jendearekin oso harreman gutxi du, ez da medikuarengana joatea bezala”. Nahiz eta paper gainean intsumiso kopuru altua izan, pausua eman dutenak 16 ing... (... jarraitzen du)

Etiquetas: euskal, herrian, euskaraz, durango, epaitegi

Oasis Disko Berria.

Datorren maiatzaren 16an argitaratuko dute Oasis taldeko lagunek estudioko disko berria. Oraindik izena zehaztu ez dioten arren, orain arteko diskorik onena izango dela adierazi zuen Noel Gallagherrek Radio1 irrati britainiarrean. Manchesterko taldea bira prestatzen ari oma da, eta, Erresuma Batuan jada kontzerturen bat zehaztuta duten arren, Euskal Herritik pasako diren edo ez, ez dute zehaztu. Bira horretan, disko berriko kantuako joko dituzte, betiere orain arte egindako lanak ahaztu gabe. Izan ere, urte asko daramatzate musika munduan, eta entzuleek haien kantu arrakastatsu asko dituzte gogoan. Pozik daude disko berria izango denarekin, eta grabazio estudiotik gustura atera dira.

Matraka: #15; 2005eko urtarrilaren 26tik otsailaren 2ra
Lander Arbelaitz

Etiquetas: oasis

NEGU GORRIAK
Zaila da hain hitz gutxian lehen diskoa atera zutenetik, Ustelkeria kantuagatik Galindorekin izan zuten auzia irabazi izana ospatzeko jo zuten azken kontzertura bitartean igaro ziren 11 urteetan horrenbesteko zeresana eman duen taldearen historia laburbiltzea. 1990ean Fermin Muguruza ahots, Iñigo Muguruza eta Kaki Arkarazok osatzen zuten hirukoteari Negu Gorriak lehen diskoa kaleratu ostean Mikel Kazalis eta Mikel Abrego gehitu zitzaizkien. Zuzenean transmititzen zuten energia eta indar hori letra oso landu eta zuzenekin nahastuta koktel lehergarri ziren. 1991n Gure Jarrera, 1992an Gora Herria eta 1993an Borreroak Baditu Milaka Aurpegi diskoak atera zituzten. Orokorrean denak onak, baina azken hau, Euskal Herrian egin den diskorik onenetakoen artean kokatua. Kantu arteko loturak eta oso estilo ezberdinak jorratuz, lehen kantua den Bi Doberman Beltzen rock potentetik hasi eta Kolore Biziaren ska alai horretaraino heltzen dira 21 abestiak, inoiz ere NG-en bidetik urruntzen ez den benetako arte lana. 1993an Hipokrisiari Stop! Zuzenekoa Bilbon, 1995ean Ideia Zabaldu eta Ustelkeria, eta azkenik, 1997an hainbat talderen bertsioak jasoz Salam, Agur diskoak atera zituzten. Askoren aburuz, Euskal Herritik pasa den talderik on eta internazionalistena.

Matraka: #17; 2005eko otsailaren 9tik 16ra
Lander Arbelaitz

Etiquetas: negu, gorriak

U2 Donostiarako bisita.

Azkenean baieztatu dute: U2 irlandar taldea Donostian izango da. Erresuma Batuko komunikabide batzuek taldearen bira zehaztu zuten, eta abuztuaren 9an Anoetako Estadioan How to dismantle an atomic bomb azken diskoa aurkeztuko dutela esan zuten. Egun batzuk beranduago, informazio hori baieztatu egin dute. Anoeta estadioan izango da kontzertua, eta sarrerak otsailaren 17an jarriko dituzte salgai. Joan nahi duenak, ordea, hasi beharko du dirua aurrezten, garesti xamarrak izango baitira sarrerak. 40 euroren bueltan ibiliko omen dira. Halere, talde mitiko hau zuzenean ikusteak hori baino gehiago merezi duela uste dueneko asko dira, eta seguru sarrerak ahi baino azkarrago agortuko direla.

Matraka: #16; 2005eko otsailaren 2tik 9ra
Lander Arbelaitz

Etiquetas: u2, donostia, anoeta

NIRVANA
Kurt Cobain eta Krist Novoselic 1985ean Seattlen Dale Crover-ekin elkartu zirenean hasi zen dena. Hiriko areto txiki batzuetan hasi ziren jotzen eta hauek izan ziren Grunge musika deituko zitzaionaren bultzatzaile nagusiak. Ordurako Kurt etxetik botea zuen aitak eta Novoselic eta biak “God is Gay” edo “Die God” bezalako graffitiak egiten ibiltzen ziren.

1986an lehen maketa editatu zuten. 1988an 606 dolarreko aurrekontu oso apalarekin moldatu behar izan zuten Love Buzz eta Big Cheese kantuez osatua egongo zen lehen single-a kaleratzeko.

1989an Jason Everman gitarrajolea laugarren kide bihurtu zen, baina 3 hilabeteren buruan utzi egin zuen taldea. Ordurako, kontzertuen amaierarako instrumentuak hausteko ohitura zuten, honek euren egoera ekonomikoa nabarmen okertuz. 1990an Nevermind bigarren albuma grabatu zuten Geffen diskoetxearekin. Bi diskorako kontratua, lanerako baldintza hobeak, eta komertzialago bihurtzeko estilo aldaketa izan daitezke 15 milioi ale saldu izana ulertzeko arrazoi batzuk.

Bi urteren buruan, editatu gabeko kantuekin Incesticide grabatu zuten eta 1993an In Utero grabatzeko estudioan sartu ziren berriz ere. Nahiz eta harrera ona izan zuen, ez ziren gustura geratu eta urte amaieran MTV Umplugged grabatu zuten. Disko hau ez zen 1994aren erdialdea pasatxo arte atera, Kurt Cobain-en heriotzea izan zela eta.

27 urte zituela joan zen, fama eta ospearen pisuak eraman zuen. Esan ohi da adierazteko aukerarik ez zuten askoren ahotsa izan zela. Drogen munduan murgildurik bizi zen eta “jada ez naiz dibertitzen…” izan zen idatzita utzi zuen esaldietako bat bala batekin bere buruaz beste egin baino momentu batzuk lehenago.

1996an gainontzeko taldekideek From the muddy banks of the wishkah kaleratu zuten, eurei gehien gustatzen zitzaizkien kantuekin, eta azkenik, 2002an Best of errekopilazioa atera zuten.

Matraka... (... jarraitzen du)

Joyce Kim. Berverly Hillsetik Bilbora etorri da. 19 urterekin, parranda ezagutu du

Beverly Hills handitik etorri da Joyce Kim Bilbora. Alde handia topatu du bi hirien artean, bain ahemen ere gustura dagoela dio. Eguzkiaren falta duela aitortu du, eta hemengo jendea itxi samarra iruditu zaiola ere bai. Gaztelania hobetzeaz gain, euskara apur bat ere ikasi duela dio.

Zergatik etorri zara Euskal Herrira?
Gaztelera praktikatu nahi dudalako eta Euskal Herria eta Espainiaz gehiago jakin nahi nuelako.

Ezagutzen al zenuen Euskal Herria etorri aurretik?
Pixka bat, baina soilik hedabideetatik jasotzen nuen informazioa nuen. Euskal Herriaz diren albiste guztiak azken finean ETAz dira eta horrek Euskal Herriaren izena zikintzen du nazioartean.

Noiz arte geratuko zara hemen?
Maiatza arte.

Oraingoz, gustura al zaude?
Bai, oso gustura nago. Familiagandik libre naiz hemen eta Deustuko Unibertsitatean oso pozik nago.

Zer da gehien gustatu zaizuna?
Hemen nagoenetik, Galizara joan naiz, Santiago de Compostelara eta asko gustatu zitzaidan bidaia. Bestela, Bilbon ikaragarri gustatzen zait gau-giroa eta hemengo tabernak, han ezin baitut edan 19 urte ditudalako, ilegala da.

Eta zer gutxien?
Hemen ez dagoela kultura dibertsitate hori. Hemengo jendea pixka bat itxia da, ez dago ohituta beste kulturetako jende asko ikusten.

Zer botatzen duzu faltan zure herrialdetik?
Eguzkia.

Zer eramango zenuke zure herrialdera Euskal Herritik?
Gaztelera hobe bat eraman nahi nuke, lagun berriakGaztelera beren hizkuntza mintzatzen diren pertsona na

Ba al dakizu euskaraz hitzik?
Bai, noski. Irteera, kaixo, agur, bai, ez, Euskal Herria, etxe, lehendakari… Deustuko unibertsitatean euskal kulturari buruzko klase bat daukat eta hor euskarazko hitzak i... (... jarraitzen du)

Benito Lertxundik urriaren erdialderako, zuzeneko disko bikoitza aterako du. Bertan, bere kantu arrakastatsu guztiak biltzeaz gain, bilduma horretarako sortutako beste kantu bate re sartuko du. Martxoaren 3an Gernikan eta 11n Tolosan egin zituen kontzertuetan oinarrituko du Zuzenean izeneko lana.

Matraka #22, 2005eko martxoaren 16tik 23ra.
Lander Arbelaitz

MIKEL LABOA
Gutxik izango dute hainbeste generazio ezberdin kontzertu berdin batean bildu eta Mikel Laboak bezala bereganatzeko gaitasuna. 1934an jaio zen Donostiako Alde Zaharrean familia abertzale batean baina berak bi urte zituela aitak erbestera joan behar izan zuen guda hasi zenean EAJkoa izateagatik. 16 urterekin sartu zitzaion gitarrarako griña. Medikuntza ikasi zuen Iruñea, Madril, Zaragoza eta Bartzelonan eta azken honetan sortu zuen bere lehen abestia, Gabriel Arestiren Apur Dezagun Katea poema musikatuz. Lehen jendaurreko kontzertua berriz, Zaragozan eman zuen. 1963an karrera amaitu eta goizez lanean hasi zen ospitalean, arratsaldeak gitarrari eskaintzen zizkion bitartean. Hurrengo urtean bere lehen diskoa kaleratu zuen, lau kantuko iraupen laburreko biniloa. Bartzelonatik bueltan Ez dok Amairu sortu eta emanaldiak ematen hasi ziren. Frankismoarekin arazoak izan zituen eta beste euskal abeslari batzuekin batera zentsuratua izan zen hainbat urtez. Euskal olerkigintzara askotan jo du kantuak egiteko orduan eta bere kantuetako asko historiara pasako dira ziurrenik. Gaur egun, 14 disko ditu kalean eta euskal kantagintzaren sinbolo bat bihurtu da bere 71 urteekin.

Matraka: #23; 2005eko martxoaren 23tik 30era
Lander Arbelaitz

Sortzailea eta sortua. Egilea eta pertsonaia. Patxi Gallego eta Xabinaitor. Komikietako azken euskal heroia eta bere egilea elkartu ditugu.

Xabinaitor-i elkarrizketa:

1-Zer moduz daramazu famatu izatearen kontu hori?
Ni ez nabil fama bila, arriskuan dauden poxpoliñen bila baizik, baina famak ni bilatzen banau ez zait geyegi inporta nire lana taxuz egitea eragozten ez didan bitartean, eta nire lana badakizue zein den (ta bestela liburua irakurri).

2- Zu bezalako super-heroi porno neskarik ezagutzen al duzu munduan?
Neretzat neska guztiak dira super-heroiak, mende luzeetan zehar gizonak aguantau behar izan dituztelako, besterik ez bada ere, ta ez da gutxi. Eta pornoarena ez det ulertzen zergatik galdetzen didazun… Aaa, salbatu eta gero alua zurrupatzen diedalako? Baina hori ez det nahita egiten, saihestu ezin dudan zerbait da.

3- Nolakoa da neska perfektua zuretzat?
Orain esan beharko nuke ez dala existitzen, denok garela inperfektuak eta guzti hori, baina ez! Existitzen da. Xudurluzia da —Asterix eta Cleopatra irakurri nuenetik dudan fijaziyu bat da, “hori da hori sudurra” zioen Panoramix druida jakintsuak, liluraturik, eta agureek asko dakite—, maiukizkoak ditu ezpainak (Ahokoak), esternoi gaineko zulotxoa eta lepauztaiak asko nabarmentzen zaizkio, hala nola saihets ttipiak ere, eta ferekatzerakoan piano baten teklak dirudite, ipurdi borobila haragiz eta graziyaz betea dauka, urtsua da, oso urtsua, hurbiltzerakoan elektrizitate sentsazio horiii (Itoiz-en kanta hartan bezala) erradiatzen du, malaletxe dexente dauka, baina irribarre egiten duenean mundua zabaltzen da nere aurrean, eta mugitzerakoan dantzan ari den marrazki bizidun baten grazia dauka. Eta, batez ere, pozik ala haserre, barrez ala eztabaidan, baina orduak eta orduak eman ditzaket berekin hizketan.

4- Poxpoliña euskaldunez gain, ba al daukazu salbatu eta gero ... (... jarraitzen du)

SKUNK
14 urte munduko leku ezberdinetako bazterrak alaitzen daraman talde honek, Giltzak diska berria atera du. Europa osoan, Libanon, Kanadan jo dituzte kontzertuak. Gitarra jotzeaz gain, taldeko abeslaria den Rafarekin aritu gara hizketan.

1-Zer topa dezakegu disko berrian?
Beti bezala, estilo eta erritmo ezberdinen nahasketa bat. Batzuek diote gero eta gogorragoak garela, baina, badaude gauza lasaiak ere. Ska, reggae, punk, rock, hardcore eta ekialdeko doinu batzuk ere hor daude. Toke flamenkoa duen kantu bat ere egin dugu. Giltzak-eko ia abesti guztiak euskaraz dira, bi frantsesez eta bat gazteleraz. Bilduma baterako egin genuen Nolakoak Gara abestia ere sartu dugu. Hirugarren diskoko Dirua kantaren ordenagailurako pista bat ere ikusgai dago.

2-Lehen, zuen zigilu propioa den “Skunk Diskak” ekin kaleratzen zenituzten diskoak. Kinki Metak-ekin, eta orain berriz,, Giltzak Gor disketxearekin. Zer dela eta aldaketa hau?
Guk ekoizpena gure zigiluarekin egiten dugu, baina gero, Frantzian lizentzia bat dugu hango zigilu batekin eta Espainian Gor-ekin aterako da. Kinki, gure azken diska, berdintsu egin genuen: ekoiztu gure zigiluarekin, lizentzia bat Metak disketxearekin eta Frantzian beste batekin.

3-Zer esan nahi duzue izenburutzat jarri duzuen Giltzak-ekin?
Alde batetik, Giltzak izena duen abesti bat dago eta hor hizkuntza ezberdinetan errepikatzen da askotan: “nork dauzaka furgonetareno giltzak?”. Baina horrez gain, diska osoan zehar errepikatzen den beste ideia bat da aurrera jotzearena, ateak ireki egin behar direla.

4-Izan al duzue sekula oztoporik Euskal Herrian, Iparraldekoak zaretelako?
Arazoak ez, baina nire ustez askotan aurreiritziak daude eta hori ez da batere ona. Adibide bat jartzearren, Irurtzunen jo genuen duela bi aste, Pikurock festibalean. Jotzen azkenak gu ginen eta baten batek, talde bat falta zela esan be... (... jarraitzen du)

Euskal Herrian maila gastronomiko altua dagoela gauza ziurra da, baina izen hori irabazteko jendeak lan asko egin behar izan duela ere bai. Batzuen lan horren ostean, generazio berriek izen on hori goian mantentzeko egin beharko dute borroka, eta gaur egungo sukaldariak bezain garrantzitsu ditugu ostalaritza eskoletan lanean ari diren ikasleak.

“Goizeko 8etan Leioan dagoen Ostalaritza Eskolara joan eta 10.30ak arte klase teorikoak. Ordu erdiko atsedena. Gero, 11etatik 15etara aritu beharko genuke sukaldean printzipioz, baina campuseko ikasleei jaten ematen diegunez, 16ak arte aritzen gara.”

Horixe da bi hitzetan EHUrekin hitzarmena lortuta Leioan dagoen ostalaritzako eskolako ikasleen eguneroko ogia Idoia Belaustegigoitia gernikarraren hitzetan. 23 urte ditu eta goi zikloa egiten ari da. 17 urterekin hasi zen baina utzi egin zuen; hala ere, behin utzita, ostalaritza zela benetan berea konturatu eta bueltatu egin zen. Jatetxe arloko goi mailako teknikaria izateko bi urteko goi zikloa egin behar da; pastelgintza eta okintza teknikari, hiltegiko eta harategi-urdaitegikoa, jatetxe eta taberna zerbitzuetakoa eta sukaldaritzakoa izateko, berriz, gutxienez urte eta erdiko zikloak.

Ostalaritza lan gogorra dela gauza jakina da eta Idoiak ere badaki, eta horretarako prest egon behar dela uste du. Berari erraza egiten zaion arren, ez du uste denek balio dutenik.

Leioako Ostalaritzako Eskolan jatea 4 euroren bueltan ibiltzen da eta menuak eskolak hautatzen ditu. Egunero, 2-3 lehen plater, beste 2-3 bigarren plater eta azken buruko pare bat izan ohi dituzte; hala ere, suertatu izan da lehen platerak ahitzea eta egun hartan jatera joandako ikasleak hala ere oso ongi portatzen direla aitortu digu Idoiak. “Buffetera ordea, irakasle gehiago joaten da eta baten batek esan izan digu zerbait, baina beno, orokorrean jendea ez da batere problematikoa” azaldu digu Belaustegigoitiak.

Bizkaian, Galdakaon beste eskola bat dago eta Artxandan beste bat, azke... (... jarraitzen du)

BANDA BASSOTTI
1981ean Erromako inguruetan eraikuntzan lanean ari zirela ezagututako lagun talde bat zen hasieran eta Nikaragua, Salvador, Palestina eta Euskal Herriarekin elkartasuna adierazteko ekintzak egiten zituzten. 1989an musika talde bat eratzea erabaki zuten eta Italia osoan zehar jo zuten etxe okupatu eta manifestazioetan. 1992an Erromako beste hiru talderekin batera Italiako ezkertiarren aldeko disko bat atera zuten. Arrakasta izan zutela ikusita, bakarka disko bat kaleratzea pentsatu zuten eta Figli Della Stessa Rabbia LPa grabatu zuten. Kontzertuak ematen hasi eta Euskal Herrira ere etorri ziren. 1995ean Kaki Arkarazoren IZ estudioetan sartu ziren Avanzo di Cantiere grabatzeko. Euskal Herrian kontzertu asko eman zituzten eta Negu Gorriak taldeak Galindorekin izan zuen aferan ere izan ziren Oiartzunen solidaritate internazionalaren seinale, gainontzeko euskal talde guztiekin batera. 1996 urtearen erdialdean taldeak uztea erabaki zuen pilatutako nekea eta musika eta eraikuntzako lana bateratzeko ezintasunak zirela eta, baina Negu Gorriak-ek Galindoren aurkako auzia irabazten bazuen, hau ospatzeko kontzertu bat joko zutela hitz eman zuten. 5 urte beranduago, NG-k auzia irabazi eta hitza bete zuen talde italiarrak Baiona eta Donostiako kontzertuetarako bueltatu zirelarik. Italiatik jende asko etorri zen kontzertu hauetara. Ondoren, oraindik gauza asko zutela esateko eta berriz biltzea erabaki zuten. Un altro giorno d’Amore zuzeneko lan bikoitza atera zuten 2001eko martxoan, 2002ko apirilan L’altra Faccia dell’Impero eta 2003ko otsailan Amore e Odio euren azken lana.

Matraka: #10
Lander Arbelaitz

Talde gasteiztarraren zazpigarren lana dugu 10 urteko ibilbidearen ondoren zuzenean grabatu duten hau. Duela urtebete, euren webgunean intentzio hau zutela esan zutenean, jendeari ea zein kantu egotea nahiko zukeen galdetzen hasi ziren eta hainbat lista jaso ostean, 17 kantu hauek hautatu dituzte. Ia beti, zuzeneko CDak ordura arte kaleratutako lanen sintesi bat izaten dira, kantarik onenen bilduma gehienetan eta Betagarriren CD hau bada, ez da salbuespena; “Zure ingurua”, “Euskadi antifaxista”, “Jabe izan arte”, Baldin Bada-ren “Baldin bada” eta hainbestetan entzun dugun “Revolution mix” daude besteak beste Salt-eko (Girona) publikoaren oihu eta animoen artean. Obrint Pas talde kataluniarreko bi kideren partaidetza eta soinu kalitate paregabea ezin aipatu gabe utzi, soinua txapela kentzeko modukoa. Bestalde, DVDan kontzertu osoa, 66 minutuko dokumental bat eta hiru bideoklip aurki ditzakegu. Musika alaia, esanahi sakoneko letrak, jende lehiala eta talde paregabe bat Betagarriren Zuzenena lanean aurki ditzakegun osagai batzuk besterik ez dira.

Lander Arbelaitz

THE RAMONES
1974ean Forest Hills-en (Queens) lau lagun bildu zirenean ez zuten usteko beren bizitzetako abentura bat hastera zihoazela. Jeffrey ahotsean (bateria gisa hasi zen), John gitarra, Douglas baxuan eta Tomas manager gisa.
Ramone abizenarekin Paul Mc Cartney anaiatu nahi zuten, honek Beatles-en hastapenetan pare bat alditan erabili zuen izenorde bera jarriz. Abizena hautatua, izen artistikoak jarri zituzten, eta honela, Joey, Johnny, Dee Dee, eta Tommy geratu ziren hurrenez-hurren. Hirukote gisa hasi ziren arren, Joey ahots bezala hobea zela konturatu eta bere bizitzan bateria bat ukitu ez zuen Tommy postu hortan jarri zuten.
1976an Ramones lehen diskoa atera zuten. Hemen eta hurrengo 3 diskoetan (Leave Home, Rocket to Russia eta Road to Ruin) aurki daitezke taldearen kantu klasiko eta historiara pasa diren ia arrakasta guztiak Mundu osoan jo zituzten kontzertuak eta Euskal Herrian ere izan ziren, Donostian bi egunez eta Portugaleten. 1996an We'Re Outta Here kaleratu eta abenturari amaiera eman zioten. 22 urte taula gainean, 24 disko original grabatuta, 2000 show baino gehiago eta milaka kontatzen diren zaletuak.

Matraka: #25; 2005eko apirilaren 13tik 20ra
Lander Arbelaitz

Etiquetas: hey, ho, let, s, go

2003ko azaroan Euskadi Gazteko Maketa Lehiaketa irabazi zuen Iruñeako laukote honek jada kalean du Kerobia izeneko bere lehen lana. Uztaila eta abuztua diskoaren grabazioa prestatzen iragan ondoren, 3 astez K-Studios-en sartu ziren diskoa grabatzeko Alberto Porres eta Jota lan teknikoaz arduratu zirelarik. Hamar kantu eta 45 minutuko disko hau Gor disketxearekin kaleratu dute.

Zauriz betetako ura kantua ardatz duen emaitzak harrera ona izan du dendetan salgai jarri zen lehen egunetik. Eurek rock melodikoaren barnean kokatzen dute, “poparen freskagarritasuna alde batera utzi gabe, noski”. Ahotsa eta melodiari ematen dioten garrantzi handiak, Him edo Muse bezalako taldeen ukitu bat ematen dio.

Taldean lau izan arren, kolaborazioak ere izan dituzte. Abesti batzuetan bi biolin, eta txelo, biola eta tronpeta banaz gain, Berri Txarrak taldeko Gorka Arbizu izan dute Zuen Trajediak kantuan. Bestalde, Leihotikan taldeko Gorka Armendarizek ere Paradisua eta Maiatzak 5 abestietan bere ahotsa sartu du.

Kantu guztiak Kerobiak eginak dira eta letrak Xabi Fernandezek idatzi ditu. Mikel Zorrilla taldeko bateria jotzaileak diskoaren aurkezpen egunean esandakoaren arabera, euskaraz abesten dute euren hizkuntza hau delako. Letrei berebiziko garrantzia ematen diete eta “gure itoaldiak, beldurrak zoriontasuna eta abar adieraztea” izan da helburua lehen disko honetan. Euskalgraf taldeak eginiko diseinuarekin ere oso gustura daudela adierazi zuten. Diskoaren azalean kremailera bat ikusten da eta hau irekitzean bihotz bat ikus daiteke.

Matraka: #?
Lander Arbelaitz

Etiquetas: kerobia

Noiz eta nolatan sortu zen taldea?
Aurretik ere, hirurok biltzen ginen bertsio batzuk jotzeko baina talde moduan 2001 garren urtean hasi ginen entsaiatzen.

Nolatan aukeratu zenuten izen hori?
Garai hartan oso gustukoa genuen Stoner rock musika eta hitz joko sinple bat eginez izen hau jartzea erabaki genuen.

Zein izan dira zuengan eragina izan duten taldeak?
Kyuss, Queens of the stone age, Foo Figthers, Faith no more, Dut , Nirvana, PJ Harvey, fugazzi...

Zenbat lehiaketatara aurkeztu zarete guztira?
6 edo 7.

Debagoienako Danbaka lehiaketa irabazi izanak ze ondorio izan ditu zuentzat? Ate asko ireki dizkizue?
Gu talde moduan ezagutarazteko oso baliagarria izan da eta honez gain, gure lehen diskoa ateratzeko aukera eman digute. Esperientzia paregabea dudarik gabe.

Saria disko bat grabatzea izan da, noizko Sharon Stoner-en diska dendetan?
Esan duzun bezala saria disko baten grabaketan datza, edizioa eta distribuzioa beste kontu bat izango dira. Printzipioz, martxoa eta apirila bitartean grabatuko dugu diskoa eta gero diskoetxeetan aurkeztuko dugu lan hori.

Zuek talde berri bat izanik, nola ikusten duzue euskal rock eta orokorrean euskal musikaren egoera?
Talde berri asko ari dira sortzen eta gogo handiz datozela nabari da. Bestalde, Euskal Herrian lehen jorratzen ez ziren musika mota desberdinak lantzen dituzte talde berriek eta hori oso aberasgarria dela uste dugu.

Zer egin behar du talde berri batek plano musikalera iristeko?
Hor, bi zirkuito daude oso garbi desberdintzen direnak; bat, diskoetxe batekin disko bat atera ondoren kontzertu handiak eta talde ezagunekin jotzearena da eta bestea, autoeditatutako disko batekin gaztetxe eta tabernetan zehar jotzea.

Zein talderekin joko zenukete zuen kontzertu ideala?
Queens of the stone age ed... (... jarraitzen du)

Etiquetas: sharon, stoner

Nazioarteko “breakdance” topaketak egin berri dituzte Durangon. Euskal Herrian ere egiten den seinale. Iruñean bada mugimendua. Horko dantzari bateka zaldu digu.

Breakdance-a jakin, Euskal Herrian gehienok dakigu zer den, baina ez da zabalduegi dagoen ohitura, dantza edo kultura; ez behintzat AEB edo munduko beste leku batzuetan adina. Leioako Campusean ospatu “Matraka Txou”ean parte hartu zuen Patxi break-dantzariarekin aritu gara aferaz hizketan eta bere ustez “ikasteko erraza ez delako ez da horrenbeste zabaldu hemen, baina hala ere, hip hop musika iristen ari da eta gero eta publiko gehiago duenez gora eginen du dantzak ere.” Hemen hedatzen joan dadin, informazio errealago bat ematea garrantzitsu jotzen du, jendeak burutik ken dezan ume kozkor batzuk kartoi batzuen gainean dantzan ari direnaren irudia. Jendeak jakin behar luke dantza bat baino gehiago dela eta show eta koreografia ikusgarriak antola daitezkeela, dantza konpainia onenen moduan.

15 urterekin Iruñeko kaleetan graffitiak marrazten zituen dantza mota hau praktikatzen zuten lagun batzuekin. Bere hitzetan, “telebistan ikusia nuen noiz edo noiz, baina zuzenean lehen aldiz ikusi nuenean, hain txunditurik geratu nintzen, non ikasten hastea erabaki nuen.” Afizio gisa hasi, eta oraindik ere hala jarraitzen duen arren, txapelketetan eta show-etan parte hartzen hasteko momentutik, serioago hartu behar dela iritzi du. Gutxi dira dantza honetatik bizi direnak, hemendik bizitzea oso zaila baita. Irakasteko gaitasuna izanik klaseak ere eman daitezke, baina hortik bizitzea ere oso zaila da. Gaur egun, 23 urte ditu eta txapelketetan parte hartzen du. Azken hauetarako prestatzean askoz denbora gehiago eskaintzen badio ere, gainontzeko egun guztiak ezberdinak direla dio, “egun batzuetan ia ez dantzarik egitetik beste egun batzuetan arratsalde osoak dantzan gelditu gabe ibiltzera pasa ditzaket”.

Badakigu rapa, graffitia, Breakdance-a eta Dj’ak Hip Hop kulturaren lau elementu direl... (... jarraitzen du)

Etiquetas: breacdance

RAGE AGAINST THE MACHINE

Zack del la Rocha abeslariaren Inside Out taldearen bigarren diskoaren izena zen eta hau desegitean, hurrengo taldearentzat sistemaren aurkako lelo gisa hartu zuen. Makina hori beren idealen aurka zihoan edozer zen, poliziatik politikarienganaino.

Tim Commerford baxuan, Tom Morello gitarran eta Brad Wilk bateriak osatzen zuen laukotea Zack de la Rocha abeslariarekin.

Lagun batzuen saloian lehen kontzertua jo zutenetik 1991n, Epic Records disketxearekin Rage Against The Machine diskoa kaleratu arte bi urte igaro ziren. Beti izan zen talde polemiko eta idealen defendatzaile. 1993an 14 minutuz bilutzik atera ziren jotzera zentsuraren aurka; People of the Sun EZLNaren aldeko kantua egin zuten; NBC telebistan ez zieten utzi Bullet in the Head kantua jotzen, protestetan atxiloketak pairatu zituzten...
1996an Evil Empire, eta 1999n, The Battle of Los Angeles hirugarren lanak lehen postua lortu zuten AEBn.
2000 urtean, De la Rochak taldea utzi zuen “erabakiak hartzeko orduan izandako desadostasunengatik” eta polemika tarte horretan, bertsioz osaturiko Renegades kaleratu zuten. Abeslaria bakarka hasi zen eta gainontzekoek Chris Cornellekin Audioslave sortu zuten. 2003an Live at the Grand Olympic CD eta DVDa kaleratu zuen Epic diskoetxeak.
Taldeak bere punk, hip-hop eta trash musikak nahasiz, letra ezkertiarrekin kultura inperialismo eta gobernu zapaltzaileen aurkako egin zuen beti.

Matraka: #34; 2005eko ekainren 3tik 15era
Lander Arbelaitz

Etiquetas: rage, against, the, machine

Ekain Fernandez. Zarautz. 20 urte. Ikaslea

Autoeskolentzat negozio polita dela iruditzen zaidan arren, ondo iruditzen zait karneta galtzeko beldurrez istripu kopurua nabarmen jeitsiko delako.

Alex Larburu Apalategi. 19 urte. Arkitektura ikaslea. Zumaiarra.

Haurdun bazaude abortatzea ondo iruditzen zait ez baduzu haurrik izan nahi, baina ez zait ondo iruditzen arinkeriaz aritzea gero aborta daitekeelako.

Julio Estebanez Esteban. 19 urte. Enpresaritza ikaslea. Donostiarra.

Nire ustez, ezin da abortua arau bezala hartu, gauza serioa baita. Etorkizunera begira, arazoak ekar litzake gazte garaian asko pentsatu gabe horrela jokatzeak.

THE SPECIALS
Britainiako ska berpizteaz gain, puri-purian jarri zuten, punk taldeen energia eta jarrera, ska dantzagarriarekin nahastuz. Estilo berri baten sortzaile izango ziren polika eta arazo sozialez kutsaturiko giro hartan.
1977an, Coventryn (Ingalaterra), The Automatics punk-reggae talde bat sortu zen, baina Monkey Man kantuarekin ska klasikoa probatu eta arrakasta izan zutenez, estilo honetan murgiltzea erabaki zuten.
Momentu honetan The Specials izena izatera pasa ziren eta 2-Tone diskoetxera deitu zuten, laster musika estilo honekin lotutako taldeen diskoetxea izango zena.
Lehenik Gangsters, baina gero arrakasta bat bestearen atzetik iristen hasi ziren: Rudi a message to you, Too much too young, Rat Race, Stereotype, Rude Boys Outta Jail... diskoak ikusgarriak ziren, eta taldeko hiru abeslariak nabarmentzen ziren: Staple, Golding eta Hall.
1981 urterako, arrakastak amaitzen ari zitzaizkien, eta honela jarraitzea zail izango zutela ikusi zutenean, Ghost Town abestia sortu eta taldea banantzea erabaki zuten. Fun boy Three sortu zuten hiru abeslariek, eta beste batzuk Special A.K.A. baina 83rako biak banandu ziren. 1995ean, Terry Hall gabe taldea elkartu eta Too Much Too Young eta Ghost Town diskoak atera zituzten, baina 98an berriz ere utzi egin zuten.

Matraka: #?
Lander Arbelaitz

Mikel Urkia. 20 urte. Ingenieritza ikaslea. Donostiarra

Nahiz eta jende asko egon lotuta, ni astean zehar etxetik kanpo bizi naizenez, gurasoei deitzeko soilik erabiltzen dut; eta aste bukaeretan, berriz, lagunekin gelditzeko. Galderari arrapostu eginez, ez nago batere lotuta.

Nire egoeraren erantzule izan daiteke duela denbora gutxi eta gogoz kontra erosi nuela. Ez zait batere gustatzen egun guztia kontrolatuta bizitzea eta horregatik erabiltzen dut hain gutxi.

Danel Lizartza. Biologia ikaslea. Donostiarra. 18 urte

Ezta hurrik ere! Dirudienez nire kasua Atacama basamortuan elurteak ikustea bezalakoa da, ez baitut mugikorra erabiltzea atsegin. Tramankulutxo horren xedea nire bizitzan, gurasoen nireganako kontrola bermatzea da.

Hala ere neskaren batek telefonotik zintzilik bizi dela esaten badit, gai naiz hipokresiaren hipokresiaz ni ere hala ibiltzen naizela onartzeko. Zergatik ez?

Aitor Esnal. 19 urte. Donostiarra. Ingenieritza ikaslea.

Jendearen gehiengoa behintzat bai. Gabonetan zure ingurukoengan gehiago pentsatzen duzulako eta eskaleren bat edo norbait bakarrik ikusten baduzu, askoz ere pena gehiago ematen dizulako urteko bete edozein garaitan baino. Ez luke horrela izan behar, baina hala da.

Ion Caceres. Produkzio ikaslea Andoainen. Donostiarra. 19 urte.

Interesatzen zait, baina herritarrongana ez zaigu ideia oso orokorrik ez den beste ezer iristen. Badakit talde politiko batzuk alde daudela eta beste batzuk aurka, baina ideia pare batengatik, bestela ez dakit ezer. Nola egongo naiz Europako Konstituzioaren alde edo aurka ez banaute informatu.

Alex Salgado. 19 urte. Donostiarra. Biologia ikaslea

Folkloreagatik ez, baina sagardotegira joaten jarraituko dudala ziur daukat 2005ean. Nik argi daukat sagardotegira joaten banaiz sagardo eta txuletarekin bapo-bapo gelditzeko izango dela, eta honen aitzakiaz gero lagun giroan parranda ederra botatzeko.

Mikel Enziondo. Biologia ikaslea. 18 urte. Lekeitio

Emakumearen egoera hoberantz aldatu dela uste dut, gure gizartean behintzat. Aitortu beharra dago Europa mendebaldea dela emakumearen egoera “onena” duena munduko beste lekuekin alderatuz, adibidez, Asia, Afrika… baina honek ez du esan nahi emakumearen egoera hemen perfektua denik eta berdintasunerako borroka utzi behar dugunik. Oraindik ere badaude hobetu beharreko esparru batzuk, adibidez, lan mundua, tratu txarrak, etab. Etorkizunean nik uste arazoak hobera egingo duela, baina horretarako bai gizon eta bai emakumeak inplikatu behar gara.

Julen Kortajarena. 19 urte. Donostiarra. Biologia ikaslea

Folklorea sagardotegira joateko aitzakia aparta baldin bada ere, aurten ere orain arteko moduan joaten jarraituko dut, lagunekin giro ezin hobe batean eta sagardoari egurra eman ondoren farra ederra botatzeko asmoarekin.

Peio Etxeberria. 38 urte. Gernikarra. Igeltseroa.

Ez dakit zerbait lortzeko balio izango duten egun hauek, baina badakidana zera da, kalterik behintzat ez digutela egingo. Langileok baditugu zenbait eskaera, eta maiatzaren bata bezalako egunik ez balitz existituko, askoz ere oihartzun txikiagoa izango genuke eskaera hauek egitean.

Hala ere, egun hauetan ateratzen dugun gure eskubideen aldeko borrokarako grin hori urte osoan mantendu behar genukeela uste dut, dena ez baita egun batean eskatuz lortzen. Demostratu beharra dugu langileok ere badugula zer esana.

INTER-RAIL Bidaiatu zeure kabuz

Azterketak eta bestelakoak amaitzear direla, oporretan du burua gazte askok. Bidaiatzea da gehienen ametsa, baina dirua izaten da oztopo. Inter-rail delakoak bidaia luzeak oso modu onean egiteko aukera ematen du.

Laster dator uda. Eta, jendea udarako planak egiten ari den honetan, gazteen artean arrakasta duen bat aukeratu dugu: Inter-rail; Europan barrena lagunekin trenean hilabete inguru, inoiz imajinatu ere egingo ez zenituzkeen lekuak bisitatuz, gurasorik gabe bizirik irauteko gai garela demostratzeko aukera itzela.

http://www.inter-rail.org helbidean informazio ugari dago. Baina, nolabait laburbiltzeko, Europa hainbat gunetan bereizia dute, eta zenbat eta gune gehiagorako hartu, orduan eta garestiagoa da bidai txartela. Bidai txartel horrekin doan ibil zaitezke guneko tren guztietan, baina trena erreserbatzea ordaindu egin behar izaten da batzuetan. Hala ere, ez da garestia izaten. Gune bat edo batzuk hartuz, horietatik kanpoko trenetan %50a ordaintzen da. Aurreko urteekin konparatuz, prezioak %10 jaitsi dituzte.

Garrantzitsuena ilusioa izatea eta zurekin norabait joan nahi duen lagun pare bat aurkitzea da. Jendea mugitzea zaila izaten denez, lauko taldea talde perfektua da, trenean askotan konpartimentuan launaka joan behar izaten baita, logela aurkitzeko zenbaki polita baita eta edozein gauza egitekotan ere binaka egin baitaiteke.

Bidaia prestatzeko:

1 Argazki makina, inongo dudarik gabe. Oso gutxitan izango duzu joango zaren lekukoak bezalako paisaiak aurkitzeko aukera.

2 Bidaia antolatzean, kontuan hartu noiz diren asteburuak eta non egon nahi zenukeen ostiral eta larunbatetan.

3 Liburu bat gutxienez. Trenean ordu asko pasatu behar dira, eta hitz egiteko gaiak amaitzen direnean, ongi etortzen da liburu bat eskura izatea, nahiz eta literaturarako zaletasunik ez izan.

4 Musika entzuteko discman batek eta ordenagailuko bi bozgorag... (... jarraitzen du)

Talka, txokea da ingelesez The Clash, punkaren munduak ordura arte zegoenarekin egin zuen talka ziurrenik. Joe Strummer (ahotsa eta gitarra elektrikoa), Mick Jones (gitarra eta ahotsa), Paul Simonon (baxua) eta Nicky “Topper” Headon bateriak osatzen zuten 1976 urtean Ingalaterran sortu zen talde mitiko hau.
Etengabe iraultza eta klase borrokaz kantatzen zuen talde bat izateko, harrigarria bada ere, The Clash-ekoek ideia tradizionalak mantentzen zituzten.
1974az geroztik, Strummerrek talde batzuetan parte hartua zuen. The 101’ers-en lehenik eta 75az geroztik, London S S. Levine-en. Ondoren The Clash-eko partaide izan zen eta aurrerago Public Image Limited-ekoa (Sex Pistols-eko Johnny Rotten-en gidaritzapean).
Lehen kontzertua 1976ko udan jo zuten Londresen Sex Pistols-en aurretik. Azken hauekin Anarchy bira egin eta 3 kontzertu besterik eman ez zituztenean, jendearen artean oihartzuna izaten hasi ziren eta CBS diskoetxe britainiarrarekin kontratua sinatu ondoren, White Riot single-a grabatu zuen. 1977ko martxoan kaleratu zuten eta Ingalaterrako begirada gehienak bereganatzeaz gain, kanpoan ere sonatua izan zen. Hala ere, diskoetxeko Ameriketako delegaziokoek hango merkaturako ez zela egokia erabaki eta ez zuten irratietarako prestatu, beraz, Ameriketan ez zuten entzun. Punk-rock ingelesaren lehen adibideetako bat izan zen, eta oraindik ere, bere generoko perlatzat hartua da.
Crimes bateriak taldearen lehen LPan parte hartu zuen, “The Clash” izenpean, 77an, baina taldea utzi zuen lana argitaratu aurretik eta bateria berria Headon izan zen. Taldeak bere punk-rock gogorra rock gogorrago batera aldatu zuen Sandy Pearlman produktore hartu zutenean. Emaitza bigarren LPa izan zen: “Give’em enough rope” (emaiezue nahiko soka), 1978an kaleratua azken hau.
1977an zehar, Strummer eta Jones hainbat alditan ibili ziren kartzelan sartu eta atera bandalismoagatik zigortuta. Bien bitartean, Simonon eta Headon atxilotu egin zituzten lasterketetako usoei airezko pistol... (... jarraitzen du)